LİNUX EĞİTİMİ

Orta Düzey Linux Kullanımı

Temel komutları bilmek bir başlangıç, orta düzey Linux kullanmak ise farklı bir aşamadır. Kabuk betiği yazmak, log dosyalarını analiz etmek, ağ konfigürasyonunu yönetmek, cron ile zamanlanmış görevler kurmak — bu beceriler bir Linux kullanıcısını teknisyenden mühendise dönüştürür. Sunucu işletim sistemi olarak Linux'un üzerinde duran her şey burada başlar.

Linux Eğitimi, Linux'un orta düzey kullanımını katılımcıya kazandırır. Gelişmiş kabuk komutları (sed, awk, xargs), kabuk betiği (shell scripting), değişken, koşul ve döngü ile script yazımı, log dosyaları yönetimi (/var/log), ağ konfigürasyonu (ip, netstat, ss), firewall (iptables, ufw, firewalld), cron ile zamanlanmış görevler, sistem kaynakları izleme (top, htop, ps, df, du) ve servis yönetimi (systemctl) işlenir.

Linux Eğitimi, sistem yöneticileri, DevOps mühendisleri, backend geliştiricileri, siber güvenlik analistleri ve cloud mühendisliği yolundaki profesyoneller için tasarlanmıştır. Eğitim sonunda katılımcı, kendi yönettiği sunucuda otomasyon kurabilen bir profesyoneldir.

Ön Koşullar

Linux Eğitimi için ön koşul, Linux temel bilgisidir. Komut satırı ve dosya sistemine hâkim olmak gereklidir.

Kimler Katılmalı

Sistem Yöneticileri: Orta düzey Linux kullanımı isteyen profesyoneller
DevOps Mühendisleri: Shell scripting ve otomasyon yapan kadrolar
Backend Geliştiricileri: Production ortamlarında Linux kullanan profesyoneller
Siber Güvenlik Analistleri: Linux ile pentest ve forensic yapanlar
Cloud Mühendisleri: EC2, GCE, Azure VM gibi Linux sunuculara hâkim olmak isteyenler
Veritabanı Yöneticileri: Linux üzerinde DB yöneten profesyoneller
Sunucu Bakım Sorumluları: Sürekli Linux ile çalışan teknik kadrolar

Eğitim Yöntemi

Sunum, shell scripting atölyesi, sed-awk-grep egzersizi, cron ve systemd pratiği ve katılımcının kendi sunucu otomasyon scriptini yazma çalışması ile yürür.

Kazanımlar

Gelişmiş Kabuk Komutları: sed, awk, xargs metin işleme
Shell Scripting: Değişken, koşul, döngü ile script yazma
Log Yönetimi: /var/log incelemesi ve journalctl kullanımı
Ağ Konfigürasyonu: ip, netstat, ss ile ağ yönetimi
Firewall: iptables, ufw, firewalld yapılandırması
Cron ile Zamanlanmış Görev: Periyodik script çalıştırma
Servis Yönetimi: systemctl ile daemon kontrolü

Eğitim Süresi

3 Gün (24 Saat). Kurumsal talebe göre 2 günlük yoğun veya 5 günlük detaylı versiyon olarak planlanabilir.

Linux Eğitimi İçeriği

1. Linux Ekosistemi

Kernel ve distro ayrımı
Yaygın distro aileleri (Debian, Red Hat, Arch)
Server ve desktop kullanımı
Açık kaynak felsefesi

2. Kabuk Ortamları

Bash, Zsh, Fish karşılaştırması
Shell yapılandırma dosyaları
Environment değişkenleri
Alias ve fonksiyon tanımları

3. Dosya Sistemi Hiyerarşisi

FHS standardı
/etc, /var, /home, /opt klasörleri
Mount, fstab ve bağlama noktaları
İmza ve checksum doğrulama

4. Gelişmiş Dosya İşlemleri

find ile derin arama
locate ve updatedb
rsync ile yedekleme
tar ve sıkıştırma yöntemleri
İzin ve sahiplik yönetimi

5. Metin İşleme Araçları

grep ve regex
sed ile metin dönüştürme
awk ile sütun bazlı işleme
cut, sort, uniq
xargs ile zincirleme

6. Kabuk Betiği (Shell Scripting) Temelleri

Shebang ve script çalıştırma
Değişken tanımı
Argümanlar ve özel değişkenler
Stdin, stdout, stderr
Yorum ve okunabilirlik

7. Koşul ve Döngü Yapıları

if-elif-else ve test komutu
case yapısı
for ve while döngüleri
break ve continue
Çıkış kodu yönetimi

8. Fonksiyon ve Modüler Script

Fonksiyon tanımı ve çağırma
Yerel değişken kullanımı
Script kütüphanesi oluşturma
Source komutu ile modülerlik

9. Process Yönetimi

ps, top, htop
Process kill ve sinyaller
Foreground ve background
nohup ve disown
nice ve renice ile öncelik

10. Servis Yönetimi (systemd)

systemctl temel komutlar
Servis dosyası yazma
Timer ile zamanlanmış işler
Boot süresi analizi
journalctl ile log incelemesi

11. Log Yönetimi

/var/log içeriği
logrotate yapılandırması
journalctl filtreleme
rsyslog temelleri
Log analizine pratik yaklaşım

12. Cron ve Zamanlanmış Görevler

crontab sözdizimi
Sistem ve kullanıcı cron'u
cron.d, cron.daily klasörleri
Çıktı ve log yönetimi
systemd timer alternatifi

13. Ağ Konfigürasyonu

ip komutu ile arayüz yönetimi
NetworkManager ve nmcli
Statik ve DHCP yapılandırma
routing ve gateway
DNS resolver ayarları

14. Ağ Tanılama Araçları

ping, traceroute, mtr
ss ve netstat
dig ve nslookup
tcpdump giriş
nmap ile port tarama

15. Firewall ve İzin Yönetimi

iptables temelleri
ufw ile kolay yapılandırma
firewalld zone mantığı
SELinux ve AppArmor genel bakış

16. Kullanıcı ve Grup Yönetimi

useradd, usermod, userdel
passwd ve parola politikası
Grup yönetimi
sudo ve sudoers
SSH key tabanlı yetkilendirme

17. Paket Yönetimi

apt, dnf, yum karşılaştırması
Paket arama ve kurulum
Repository ekleme
snap ve flatpak alternatifleri

18. Disk ve Depolama

lsblk, df, du
LVM mantığı
Dosya sistemi oluşturma
RAID seviyeleri temelleri
Yedekleme stratejisi

19. Otomasyon Senaryoları

Log temizleme scripti
Yedekleme otomasyonu
Servis sağlık kontrolü
Bildirim entegrasyonu (mail, slack)
Bash ile mini DevOps akışı

20. Best Practice ve Sertifikasyon

LPIC ve RHCSA sertifikaları
Script yazma kuralları
Üretim sunucu hijyeni
Dokümantasyon disiplini
Sürekli öğrenme kaynakları